Küresel finans piyasası Forex, her geçen gün büyüyen işlem hacmi ile dünyanın en büyük ve en likit finans piyasasıdır. Türkiye’de birçok yatırımcı diğer piyasalarla, Forex piyasası arasındaki farkı analiz ederek bu piyasada doğru konumlanmak istemektedir. Öyleyse Forex piyasasına ilgi duyan ve yeni başlayan yatırımcılar için ilk önce Forex piyasasının ne olduğunu kısaca anlatmalı, ardından VİOP’un ne olduğu üzerinde durulmalı ve FX ile farklarını sıralamakla yola devam etmeliyiz.
Forex uluslararası bir piyasadır.
Forex tüm dünya üzerinden yönetilen küresel bir finans piyasasıdır. Günlük 6 trilyon dolar civarında bir işlem hacmine sahiptir. Bu nedenle de anlık alım – satım işlemleri yapılabilmektedir.
Kısaca tanımı ise; bir ülkenin para biriminin anlık alınması, bir başka ülke para biriminin de aynı zamanda anlık satılması, alım – satım arasındaki farktan da kazancın elde edildiği kaldırçlı finans piyasadır. İşlemleri aracı kurumlar üzerinden yapılmaktadır ve bireysel yatırımcıların katılımı dışında, bankalar arası işlemler ile bağımsız fiyat hareketlerine sahip olan piyasadır. Tanımı yalnızca para birimleri üzerinden yapılmasına rağmen, emtialar, dünyaca ünlü hisse senetleri ve borsa endeksleri, CFD yatırımı da yapılmaktadır.
VİOP NEDİR?
Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası’nın kısaltmasıdır ve vadeli, çoktan seçmeli işlemlerin yapıldığı bir borsa türüdür. Ülkemizde bulunan VOB dünya çapında büyük başarılara imza atmıştır ve ülkemiz yatırımcılarına 3 farklı sözleşme tipiyle hizmet vermektedir. 5 Nisan 2013 tarihinde Borsa İstanbul bünyesinde yer alarak VİOP adıyla işlemlerine devam etmektedir.
Vadeli işlemler türev piyasalarda işlem görmektedir ve spot piyasada bir fiyatı olan her yatırım aracı vadeli işlemlere konu olabilir. Teslimatı ve ödemesi ileri bir tarihte yapılmak üzere, herhangi bir yatırım aracının bugünden alınıp satıldığı işlemlerdir. Vadeli işlemlerde alınıp satılan fiziki olarak yatırım aracı değil, şartların belirtildiği vadeli işlem sözleşmeleridir. Vadeli işlem sözleşmelerinde ise vade tarihi, sözleşme büyüklüğü, teminat oranları, fiyat adımları kesin olarak belirtilmektedir.
| FOREX | VİOP |
| Günlük işlem hacmi 6 trilyon dolar civarındadır. | Günlük işlem hacmi 1,5 – 3 trilyon dolar arasındadır. |
| Ana katılımcıları bankalar ve aracı kurumlardır. | Türkiye’nin önde gelen 11 kurumu, vadeli işlem ve opsiyon borsasını oluşturmaktadır. |
| Anlık alım – satım işlemleri yapılmaktadır. | Belirli vadelerde alım – satım işlemleri yapılmaktadır. |
| Herhangi bir fiziki teslimat yoktur. | Teslimatlı uzlaşma yapılmışsa fiziki teslimat vardır. |
| Kaldıraç oranı ülkemizde en yüksek 1:100 olarak belirlenmiştir. | Kaldıraç oranı 1:10’dur. |
| Aracı kurum ile anlaşırken yapılan çerçeve sözleşmesi dışında herhangi bir sözleşme yoktur. | Vade tarihi, ürün miktar ve kalitesi gibi koşulları belirten sözleşmeler vardır ve hükümlerine uyulmak zorundadır. |
| Yatırım araçları tüm dünya ülkelerinin dövizleri, emtialar, dünyaca ünlü hisse senedi ve borsa endeksleri, CFD’ler | Alınıp satılan yatırım araçları; futures, forward, opsiyon ve swap sözleşmeleridir. |
| İşlemler anlık gerçekleştirilir, geleceğe yönelik planlama tahmini sunulamaz. | Geleceğe yönelik belirsizliklerden korunma amaçlı bugünden sözleşme yapılır. |
Enis Öztürk
IşıkFX Finansal Analist
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder